
É xusto ingrediente de todas as salsas, estufados, ensaladas e sopas. Aínda que poucas veces é o protagonista, a súa discreta presenza asegura o éxito de calquera prato.
Orixes remotas.
As cenorias proceden da rexión de Afganistán, aínda que xa se cultivaba na cunca do Mediterráneo uns dous mil anos antes de Cristo. Os epicúreos romanos apreciaban esta raíz de intensa cor alaranxada que aderezaban con garum, a famosa salsa feita con vísceras de peixe secadas ao sol que constituía a quintaesencia do sabor e que acompañaba as mellores viandas. Os árabes aderezábana con comiño e aceite de oliva, fórmula aínda vixente nos países do Magreb.
Co paso do tempo, a cenoria perdeu protagonismo xa que, por tratarse dunha hortaliza que cría baixo terra, se consideraba impura e pouco axeitada como alimento
das clases privilexiadas. Habería que esperar a chegada do século XVII para que irrompese nas cociñas das casas nobres emboscada con outros produtos
da horta que puxeron de moda entre a aristocracia.
Variedades
. A cenoria é unha planta bianual, resistente ás xeadas que tarda uns 100 días en alcanzar o seu desenvolvemento. Existen moitas variedades, de cor avermellada ou alaranxada que se clasifican segundo o seu tamaño.
- As longas alcanzan uns 25 centímetros.
- As semilongas miden entre 15 e 20 centímetros e a elas pertence a variedade nantesa, unha das máis coñecidas.
- As semicurtas teñen unha lonxitude duns 12 centímetros.
- As curtas non superan os 10 centímetros. Son as variedades máis cultivadas na rexión francesa de Guerande e tamén en Nancy.
As cenorias máis frescas son as que se venden coas súas follas, xa que cando se van almacenar se retiran para que se conserven durante máis tempo sen que perdan propiedades. Ao adquirilas hai que elixir as que teñen a pel brillante, sen manchas negras e coa carne firme. Pódense conservar fóra do frigorífico durante varios días.
Rica de sabor, pero sobre todo sa.
As virtudes medicinais da cenoria coñécense dende hai séculos. Na súa maioría contén auga, pero cada 100 g desta hortaliza achegan 0,9 gramos de proteínas, 7,3 gramos de hidratos de carbono e 0,2 gramos de graxas, ademais de fibras, e vitaminas A, C e E. O seu valor enerxético é de 33 calorías por 100 gramos. O betacaroteno da cenoria combate os radicais libres e favorece a produción da melanina, responsábel do bronceado da pel.
Imprescindíbel na cociña.
Os pratos a base de cenorias son escasos só algunha crema na que o sabor se realza con zume de laranxa ou cunha nube de nata e a gornición de cenorias cocidas e salteadas con comiño son apostas seguras. Non obstante, resultan imprescindíbeis na elaboración de caldos, cocidos e minestras de verduras de tempada.
A cenoria é un ingrediente indiscutíbel do que os profesionais chaman bresa e que consiste nunha mestura de cenoria, cebola e tomate que se engade aos guisos de carne e que, ao finalizar a cocción, proporciona unha salsa escura, trabada e deliciosa.
O flan de cenoria é un entrante excelente que consiste en mesturar puré de cenoria e cebola ou porro con ovos batidos e callar ao baño María. A mestura pode enriquecerse con xamón, touciño entrefebrado ou nata líquida, pero sempre resulta deliciosa.
A cociña máis creativa convértea en salsa que acompaña con éxito pratos de peixe á grella e contrasta o seu sabor doce con vinagretas orixinais. É o sabor doce desta hortaliza o que permite utilizala en sobremesas, case sempre acompañada de froitos secos triturados ou torados para compoñer un delicioso biscoito.
E a moda de escúmalas que creou Ferrán Adriá hai algúns anos, ten na cenoria un ingrediente excelente, sen esquecer as marmeladas ou os etéreos e crocante chipsde cenoria a botarlle por riba sal e azucre, segundo conveña para a ocasión.
O máis lido
Nota informativa: Tradución do orixinal en castelán. No caso de calquera discrepancia, prevalecerá a versión en castelán.