Repsol YPF

O comezo do mes de decembro marca o arranque dos preparativos para as tradicionais ceas de Nadal, datas de reunións familiares en torno á mesa e nas que a modernidade alterna con receitas cheas de sabor, propias de cada comunidade autónoma. 

En Galicia non se pode falar dunha cociña estritamente de Nadal, senón máis ben de pratos típicos da época, como o bacallau, os mariscos ou o capón, polos caseiros cebados na capoeira, un mes antes de ser sacrificado. En moitos lugares de Galicia continuase esta tradición orixinaria do século XV que consiste en cebalos ritualmente para logo asalos e preparalos recheos de castañas. O lacón con grelos é outra das comidas típicas dos meses fríos, desde San Martiño, a mediados de novembro, ata o martes de Carnaval. Terra marisqueira por excelencia, o Nadal galego non deixa de lado este froito do mar, o mesmo que o polbo,  aínda que este se serve máis como entrante. 

Mariscos e asados
Ao ser terra de interior pero tamén de costa, Asturias ofrece unha tradición gastronómica moi rica. O marisco ocupa o seu espazo como prato de luxo. Centolas, andaricas e camaróns acompañan aos oricios, nome co que se coñecen os ourizos de mar que acostuman acompañar os pratos de peixe. Tipicamente de Nadal é tamén o cabritu a la sidra, que se serve acompañado de setas.

Terra dentro, en Castela-León o asado de cordeiro é unha opción tradicional, especialmente en Palencia e Soria e unha garantía de éxito na mesa. Por outra parte, en Castela A Mancha pódense atopar menús con entrantes a base de embutidos caseiros (tradicionalmente en Nadal faise a primeira cata oficial dos produtos da matanza do porco, en forma de adobos, costelares, asaduras ou chicharros), a tradicional sopa de allo ou as gachas e tamén aquí os asados de cordeiro, cabrito ou leitón ocupan un lugar preferente. Son datas que coinciden coa época de caza, por isto tampouco faltan pezas deste xénero na mesa. 

En Navarra son tradicionais os seus espárragos, mentres que ao seu lado, A Rioxa recorre ao ollomol en salsa como cena de Noiteboa, as albóndegas matafame e os mazapáns, unha indubidable influencia dos mosteiros do entorno. 

Cataluña, tanto para a cea de Nadal como para a de Noitevella acostuma cociñar pratos moi tradicionais como l’escudella catalana, o pavo ao forno con gornición ou o pato á laranxa, sen esquecer os clásicos mariscos e xamón. Porén, tamén é fácil atopar sofisticados pratos da nova cociña barcelonesa como o leitón con foie e salsa acaramelizada, ou a terrina de verduras crúas con salsa de mariscos glaseados.

Nas Illas Baleares, durante o día de Nadal é costume saborear sopa rechea, o pavo, o polo ou o leitón como pratos principais. En Ibiza e na llet d’Ametla, na zona central de Mallorca, prepárase tamén a salsa de Nadal.

Doces, delicias artesás
Se hai un manxar que nestes días ten especial demanda son os doces, unha extraordinaria oferta ao longo e ancho da xeografía, encabezada polo turrón de Xixona (textura branda) ou de Alacante (duro). Xunto a eles os clásicos mazapáns de Toledo, os pestiños de Estremadura, os polvoróns de Andalucía, o guirlache de Aragón, as filloas e a torta de Santiago galega ou os panellets cataláns. 

En Castela A Mancha tampouco faltan os doces, reflexo da antiga convivencia entre as culturas musulmá, xudía e cristiá: rolletes, galletas de améndoa, mantecados de anís, ademais do clásico mazapán, sobremesas que se acompañan con augardente e outros licores como o resolí, unha bebida dixestiva de orixe árabe, a base de augardente. 

A kapoizopa que se prepara en Guipúscoa consiste nunhas sopas de sobremesa preparadas con leite adozado con mel, que logo se espesa con ovos batidos e a graxa que se sacaba dos capóns. O resultado é unha sobremesa cunha importante porcentaxe calórica pero moi saboroso, ao igual que a intxaursaltsa ou o goxua.  

Típicas destas datas son as compotas e as froitas cocidas en viño. En Biscaia prepáranse compotas de froitas pasas, rehidratadas en viño e con canela, en Navarra e A Rioxa prefírense confeitadas, Murcia elabora variados de froitas secas, O Bierzo ten as súas peras carujas e o val do Jerte decántase polas cereixas e as guindas en caldo de azucre, mentres que en A Mancha se deixan os melóns colgados durante varios meses para secar.

En Asturias son características as mazás cocidas en manteiga de porco e as casadielles, unhas empanadillas recheas de masa de noces molidas con mel e perfumadas de anís. A súa orixe son os travados sefardís que se comen na festa do Roch Hachana en Aninovo. Tan só se diferencian en que estes se preparan bañados en xarope mentres que as casadielles se regan con azucre. 

Artiges relacionados:

- Gornicións para todos os gustos

- Recetas para cocinar con el wok