Repsol YPF

 
Hegaluzea tunidoen familiaren kide noblea da, eta bere familiakideak melba, barkoreta eta atuna dira, besteak beste. Bere ahaide guztiak bezala, bere gorputza ardatz-antzekoa da, bere burua puntazorrotza da eta bere larrua urdin iluna da, bere sabelaren parean, berriz, zilar-kolorekoa bihurtzen dena. Atuna baino txikiagoa eta bere jakia gardenagoa izanik, bular-hegats ezberdinak ditu, sable erakoak. Bere haragi edo jakia sendoa da, atunarena baino argiagoa, eta egostean zuritzen da; gutxi egosi behar da, bestela erabat idortzen baita.
 
Parterik zaporetsuenak
Ebakitzeko modurik onena, mamitsuena eta egokiena mendrezka da, animaliaren lepotik sabelaraino doan txaleko modukoa. Piezarik mamitsuena eta usaintsuena da, egosketa sinpleago bat behar duena. Labe bero-beroan sartu eta 10 edo 15 minutuz egostea aski izaten da puntu-puntuan prest izateko. Niri gustatzen zait azal batekin edo Jabugo urdaiazpiko-urdai xerrekin estaltzea, bere koipearekin egin dadin. Emaitza sekulakoa da.
 
Hegaluze-solomoak plantxan gozo-gozoak dira, tomateekin edo olioan melatutako tipulekin, erromeroarekin eta azukre apur batekin batera, baina udako barazkiekin ere primeran gelditzen dira eta, orokorrean, txahal-solomoak prestatzen diren modu guztietan egin daitezke. Hegaluze-carpaccio bat probatzen duenak, errepikatuko du, seguraski. Italiako errezeta klasiko honek dioen moduan, ordu batzutan zehar izoztu behar da; honela gogortuko da, xerra finetan moztu ahal izateko, limoi edo lima-zukuan bigundu eta oliba-olio birjinarekin, usain-belarrekin eta hur xehatuekin maneatu baino lehen, edo barrengorri zatitxoekin eta gazta parmesanoarekin, ehundura ezberdinak txandaka daitezen. Izozteak, bestalde, beste abantaila bat ere badu: arrain gordinak izan dezakeen edozein parasiturekin akabatzea, arrain kozinatuek ez duten arazo bat. Tartar deitzen den errezetarekin, beste haragi-errezeta bat, hegaluzea ere presta dezakegu ; kubotxoetan zatitu behar dugu eta antxoa-xerrekin, piperrekin, tipularekin eta tipulin xehatuarekin nahasten da, hau guztia olioz eta ozpinez maneatua.
 
Nola prestatu
Prestaketa klasikoak aurki ditzakegu, marmitakoa (atuna patatekin eta piperrekin), esaterako; eskabetxeei edo tomatez egindako jakiei, arrozei edota barazkiz egindako opil mediterraneoei ere hegaluzeak zapore bikaina ematen die. Eta enpanadei eta enpanadillei dagokionez zer esanik ez, bere hondakinekin egiten dira eta!  Hala ere, Asturiasko gastronomian parte hartzen duen errezeta probatzea merezi du, ezin hobea dena, baina hain ospetsua ez dena: hegaluze-erroilua,  parterik mamitsuenak (kokote eta isatsa, adibidez) erabiltzeko formula bat, beste motatako prestaketetan hain ikusgarriak ez direnak. Eta iparraldeko gastronomiarekin jarraituz, hegaluze-sabela, pieza bakar batean zatitua, txahar-koxkorra izango balitz bezala, tipula eta piperrekin kazolan erretzen da eta, ia puntu-puntuan dagoenean, tomate gordinak (azalarik eta pipitarik gabe) gehitzen zaizkio. Dena melatuta dagoenean, saltsa birrindu egiten da eta hegaluze zatikatuari gehitzen zaio.
 
Prezioa ona izanez gero eta familia gutxienez lau kidekoa bada, hegaluze oso bat erostea merezi du, arrain-saltzaileari zatikatu dezan eskatuz: mendrezka, gorputza bitan banatua, goikoa solomotan, sabela pieza bakar batean, isatsa eta kokotea. Mendrezka kontsumitu behar den lehenengo partea da, bere momenturik onena preziatu ahal izateko; Gorputzaren goiko atala eskabetxean, plantxan,  gisatua... Sabela edo enborraren beheko atala erretzeko edo egosteko eta kokotearekin eta isatsarekin tartarra, almandrongilak edota erroiluak egin ditzakegu.
 
Hegaluzea izoztu daiteke, baina ez denbora luzean; arrain koipetsua denez, izozteak saihesten ez duen gustu garratza izan dezake. Dena den izozkailuan hilabete batetik hiru hilabete tartean gordetzen badugu, bere zaporea eta kalitatea mantenduko ditu.